10 điều bí ẩn nhất thế giới chưa thể giải mã

Những câu chuyện hư cấu, kiểu như những chuyện được mô tả trong cuốn “Mật mã Da Vinci” và bộ phim “Kho báu quốc gia” không có gì giống với những bí mật từ đời thực này. Dưới đây là danh sách 10 bí ẩn và mật mã chưa thể khám phá huyền bí nhất.

Các mật mã, những bí ẩn và những tác phẩm nghệ thuật công cộng được mã hóa trêu chọc chúng ta bởi những tình tiết bí hiểm của nó: Tại sao thông điệp của chúng được mã hóa? Chúng có thể hàm chứa những đại bí mật nào? Bất chấp sự lao tâm khổ tứ của những sử gia giỏi nhất, những chuyên gia mật mã thông minh nhất và những kẻ săn tìm kho báu quyết tâm nhất, lịch sử đầy ắp những bí ẩn vẫn tiếp tục làm chúng ta bối rối cho đến nay.

1. Bản viết tay Voynich

10 điều bí ẩn nhất thế giới chưa thể giải mã
Được đặt theo tên của người bán sách cổ người Mỹ gốc Ba Lan Wilfrid M.Voynich đã mua nó vào năm 1912, “Bản viết tay Voynich” là cuốn sách dày 240 trang viết tỉ mỉ bằng một ngôn ngữ hoàn toàn không được biết đến. Các trang sách cũng đầy những hình vẽ màu của các biểu đồ kỳ lạ, những hình ảnh của các sự kiện và cây cối không hề giống bất cứ loại nào đã biết, điều này càng làm cho cuốn sách thêm phần bí hiểm mà người ta không thể giải mã. Không ai biết tác giả bản thảo viết tay này là ai, nhưng phân tích carbon phóng xạ đã cho thấy các trang bản thảo được thực hiện đâu đó vào giữa những năm 1404 và 1438. Bản thảo này đã được gọi là “Bản viết tay bí ẩn nhất thế giới”.

Có nhiều thuyết khác nhau về nguồn gốc và bản chất của bản thảo này. Một số cho rằng, đây là một dược điển, mô tả các vấn đề kiến thức y học khác nhau của thời trung cổ và sơ kỳ hiện đại. Nhiều bức vẽ các loại thảo mộc cũng khiến người ta phải giả định rằng, nó là cái gì đó đại loại như một cuốn sách giáo khoa dành cho các nhà giả kim thuật. Việc nhiều biểu đồ dường như vẽ các hiện tượng thiên văn, cùng với những phác họa sinh học không xác định được, thậm chí còn khiến một số nhà lý luận giàu tưởng tượng phỏng đoán cuốn sách có thể có nguồn gốc ngoài trái đất.

Song hầu như tất cả các nhà lý luận đều thống nhất ở một điểm cho rằng, cuốn sách này khó có thể là trò đùa khi xét đến thời lượng, số tiền bạc và lao động hết sức tỉ mỉ cần để tạo ra nó.

2. Kryptos

10 điều bí ẩn nhất thế giới chưa thể giải mã 1
Kryptos là một tác phẩm điêu khắc bí ẩn được khắc 1.800 ký tự chứa những thông điệp được mã hóa do nhà điêu khắc Mỹ Jim Sanborn tạo tác, được đặt ngay trước đại bản doanh Cục Tình báo trung ương Mỹ CIA ở Langley, Virginia vào năm 1990. Nó bí ẩn đến nỗi ngay chính cơ quan gián điệp khét tiếng thế giới CIA cũng không thể giải mã được hoàn toàn mật mã của nó.

Tác phẩm điêu khắc này gồm bốn phần, và mặc dù ba phần trong số đó đã giải được, song mật mã của phần thứ tư gồm 97 hay 98 ký tự đến nay vẫn không thể bẻ khóa. Năm 2006, Sanborn hé lộ rằng, trong phần thứ nhất có chứa manh mối để giải phá phần bốn, và năm 2010 ông lại tiết lộ thêm một manh mối khác: các ký tự 64-69 NYPVTT trong phần thứ tư giải mã ra có nghĩa là BERLIN.

3. Các mật mã Beale

10 điều bí ẩn nhất thế giới chưa thể giải mã 2
Các mật mã Beale là một bộ gồm ba đoạn văn bản mã được cho là tiết lộ vị trí của một trong những kho báu bị chôn giấu vĩ đại nhất trong lịch sử nước Mỹ với hàng ngàn bảng vàng, bạc và đá quý. Kho báu ban đầu do một người đàn ông bí ẩn tên là Thomas Jefferson Beale tìm được vào năm 1818 trong khi khai thác vàng ở Colorado.

Trong ba đoạn mã, chỉ có đoạn thứ hai đã giải mã được. Điều thú vị là chính bản Tuyên ngôn Độc lập của nước Mỹ lại là khóa mã. Đây là một chuyện lạ lùng đáng kinh ngạc khi mà Beale còn trùng tên với tác giả của bản Tuyên ngôn Độc lập. Đoạn văn bản giải mã chỉ ra địa điểm chôn kho báu là Bedford County, Virginia, nhưng vị trí chính xác của nó, được mã hóa trong một trong hai đoạn mã còn lại, chưa thể giải phá. Cho đến nay, những kẻ săn tìm kho báu vẫn đang lùng sục kỹ lưỡng (thường là bất hợp pháp) các sườn đồi của Bedford County để truy tìm khối của cải khổng lồ này.

4. Đĩa Phaistos

10 điều bí ẩn nhất thế giới chưa thể giải mã 3
Bí ẩn của đĩa Phaistos là câu chuyện có vẻ giống như trong phim Indiana Jones. Được phát hiện bởi các nhà khảo cổ Italia Luigi Pernier vào năm 1908 trong những phế tích của cung điện Minos ở Faistos, trên đảo Crete của Hy Lạp, đĩa này được làm bằng đất sét nung và chứa những ký hiệu bí ẩn mà có thể là một dạng chữ tượng hình chưa được biết đến. Người ta tin rằng nó đã được làm ra đâu đó vào thiên niên kỷ thứ hai trước Công nguyên.

Một số học giả tin rằng những chữ tượng hình này giống với các ký tự của Linear A và Linear B, những loại chữ viết từng được sử dụng ở Crete cổ đại. Vấn đề là ở chỗ Linear A không thể giải mã được. Cho đến nay, đĩa Phaistos vẫn là một trong những bí ẩn nổi tiếng nhất của khảo cổ học.

5. Dòng chữ khắc ở Shugborough

10 điều bí ẩn nhất thế giới chưa thể giải mã 4
Nhìn từ xa Đài tưởng niệm người chăn cừu (Shepherd's Monument) thời thế kỷ 18 ở Staffordshire, nước Anh, bạn có thể nghĩ nó chẳng qua là sự tái hiện bằng điêu khắc của bức tranh nổi tiếng “Những người chăn cừu ở Arcadia” của Nicolas Poussin. Nhưng nhìn gần hơn, bạn sẽ thấy một chuỗi chữ cái kỳ lạ DOUOSVAVVM - một mật mã không thể giải phá đã hơn 250 năm.

Và mặc dù không ai biết tác giả của mật mã này, một số người đồ rằng, mật mã có thể là một đầu mối do các hiệp sĩ dòng tu Đền Thánh để lại nhằm chỉ ra nơi tọa lạc của Chén Thánh. Nhiều bộ óc vĩ đại nhất thế giới, trong đó có Charles Dickens và Charles Darwin, đã cố gắng để giải mã nhưng đều thất bại.

6. Vụ án Tamam Shud

10 điều bí ẩn nhất thế giới chưa thể giải mã 5
Tamam Shud là một trong những bí ẩn lớn nhất của Australia. Nó xoay quanh một người đàn ông lạ được tìm thấy đã chết vào tháng 12/1948 trên bãi biển Somerton, Adelaide, Australia. Ngoài việc không thể nhận dạng người đàn ông, sự việc trở nên bí ẩn hơn khi một mảnh giấy nhỏ xíu với mấy từ “Tamam shud” được tìm thấy trong một cái túi bí mật trong chiếc quần dài của người đàn ông đã chết.

Cụm từ này dịch ra có nghĩa là “hoàn thành” hoặc “kết thúc” và được sử dụng trên trang cuối của tuyển tập thơ “The Rubaiyat” của Omar Khayyam. Ngoài bí ẩn này, sau đó người ta còn tìm thấy một bản sao của “The Rubaiyat”, trong đó có một mật mã lạ viết nguệch ngoạc được cho là do người đàn ông đã chết này để lại. Căn cứ nội dung bài thơ của Omar Khayyam, nhiều người cho rằng, thông điệp này là một thư tuyệt mệnh, nhưng đến nay nó vẫn chưa được giải phá cũng như chính vụ án này.

7. Wow! Tín hiệu

10 điều bí ẩn nhất thế giới chưa thể giải mã 6
Một đêm mùa hè năm 1977, Jerry Ehman, một tình nguyện viên của chương trình SETI (Search for Extraterrestrial Intelligence - một chương trình rộng lớn tìm kiếm các tín hiệu của trí thông minh ngoài trái đất), có thể là người đầu tiên đã nhận được một thông điệp có chủ ý từ hành tinh khác. Trong khi quét các sóng vô tuyến điện từ vũ trụ sâu thẳm với hy vọng ngẫu nhiên bắt được một tín hiệu mang trong mình các dấu hiệu là nó được gửi bởi một chủng tộc có lý trí, Eman phát hiện thấy có sự đột biến trong các phép đo của mình.

Tín hiệu kéo dài 72 giây - quãng thời gian tối đa mà thiết bị quét sóng của Ehman có thể đo được. Tín hiệu này to và dường như truyền từ một nơi mà con người chưa từng có mặt trước đó: một điểm trong chòm sao Sagittarius, gần ngôi sao có tên gọi Tau Sagittarii, cách trái đất 120 năm ánh sáng. Ehman đã viết chữ “Wow!” trên bản in tín hiệu ban đầu, vì thế, nó được gọi là “Wow! Tín hiệu” (Wow! Signal). Mọi nỗ lực một lần nữa bắt và định vị tín hiệu này đều thất bại, dẫn đến những cuộc tranh cãi lớn và sự bí ẩn về nguồn gốc và ý nghĩa của nó.

8. Những lá thư của tên cuồng sát Zodiac

10 điều bí ẩn nhất thế giới chưa thể giải mã 7
Những lá thư của Zodia là một loạt 4 lá thư mã hóa mà người ta cho là được viết bởi Zodiac, tên giết người hàng loạt khét tiếng đã làm kinh hoàng dân chúng San Francisco vào nửa cuối thập niên 1960 và đầu thập niên 1970. Những lá thư này có lẽ được viết để chọc tức các nhà báo và cảnh sát, và tuy một bức thư đã giải mã được, nhưng 3 lá thư còn lại vẫn chưa thể giải phá.

Danh tính của Zodiac cũng không bao giờ được xác định. Từ thập niên 1970, người ta không còn thấy các vụ giết người của Zodiac.

9. Những tảng đá chỉ đường ở Georgia

10 điều bí ẩn nhất thế giới chưa thể giải mã 8
Những tảng đá chỉ đường Georgia đôi khi được coi là “Stonehenge của nước Mỹ”, là một tượng đài bằng đá hoa cương được dựng lên ở Elbert County, bang Georgia vào năm 1979. Những tảng đá được khắc 10 điều răn mới cho “Kỷ nguyên trí tuệ” viết bằng 8 ngôn ngữ - Anh, Tây Ban Nha, Swahili, Hindi, Do Thái, Arab, Trung Quốc và Nga. Các tảng đá cũng được xếp đặt theo những tính toán thiên văn nhất định. Mặc dù công trình không chứa các thông điệp mã hóa, song mục đích và nguồn gốc của nó vẫn bao trùm bí ẩn. Nó được xây dựng bởi người đàn ông có bí danh R.C. Christian mà danh tính thật cuối cùng vẫn không thể xác định chính xác.

Trong 10 điều răn này, điều răn thứ nhất có lẽ là gây tranh cãi nhất: “Hãy giữ dân số nhân loại ở mức dưới 500 triệu trong sự cân bằng vĩnh cửu với thiên nhiên”. Nhiều người cho rằng, đó là lời kêu gọi làm giảm dân số này tới con số đã nêu đó, còn những người chỉ trích “Những tảng đá chỉ đường” thì thậm chí còn kêu gọi phá hủy những tảng đá này. Một số người đam mê thuyết âm mưu thậm chí còn cho rằng, chúng được tạo ra bởi “Mật hội Lucifer” vốn kêu gọi một trật tự thế giới mới.

10. Rongorongo

10 điều bí ẩn nhất thế giới chưa thể giải mã 9
Rongorongo là một hệ những ký hiệu bí ẩn được chạm vẽ trên các đồ tạo tác tìm thấy trên đảo Phục sinh. Nhiều người cho rằng, chúng đại diện cho một hệ chữ viết hay chữ viết nguyên thủy đã thất truyền, và có thể là một trong ba hay bốn hệ chữ viết được phát minh độc lập trong lịch sử nhân loại. Ảnh: mnn Các ký hiệu đến nay vẫn chưa thể giải mã, và ý nghĩa thực sự của chúng - mà một số người cho là có chứa những manh mối về số phận của một nền văn minh đã biến mất từng xây dựng nên những bức tượng trên đảo Phục Sinh - có thể bị mất đi mãi mãi.

Một số điểm du lịch đến thăm miễn phí của Mỹ

Một số điểm du lịch đến thăm miễn phí của Mỹ
Một số thắng cảnh của Mỹ mở cửa miển phí cho du khách và được cơ quan bảo vệ công viên quốc gia cai quản.
Old Faithful_Mạch nước phun trong công viên Yellowstone
Old Faithful_Mạch nước phun trong công viên Yellowstone

Đạo luật tên “Luật Yellowstone” thông qua năm 1872, thành lập công viên quốc gia đầu tiên của Hoa Kỳ ở tiểu bang Wyoming: công viên Yellowstone.

Với những chỗ phun hơi nước đẹp mắt, đây là công viên đầu tiên trên thế giới được chính phủ bảo vệ. Giờ đây có khoảng 1.200 nơi được bảo vệ như vậy trên khắp thế giới.
Devils Garden Trailhead at Arches National Park
Devils Garden Trailhead at Arches National Park

Tại Hoa Kỳ, nhân viên bảo vệ trông coi hơn 394 công viên quốc gia và các bãi chiến trường ngoạn mục. Cơ quan quản trị công viên quốc gia Hoa Kỳ cai quản một khu vực trải rộng khắp hằng trăm bãi biển, sông, nghĩa trang, đường mòn, đền đài, cùng những thắng tích lịch sử – thậm chí cả một vỉa đá ngầm đại dương tại quần đảo Virgin Islands, một cánh đồng cỏ cao ở Kansas, và một khu vực núi lửa còn hoạt động ở Hawaii có nước nóng chảy xuống biển mỗi ngày.
Hawaii Volcanoes
Hawaii Volcanoes

Một số nơi không có núi non, rừng rậm, đền đài nào cũng được cơ quan này quản lý. Ví dụ, một dàn phi đạn Minuteman hết thời tại South Dakota chẳng hạn. Một khu đất đầy những hơi nước và những toa xe lửa tại Pennsylvania. Một địa điểm ở sa mạc Utah có một cột mốc bằng vàng được đóng vào đường sắt hồi tháng 5 năm 1869 khi các tuyến đường xe lửa từ phía đông và phiá tây gặp nhau để tạo ra Tuyến Đường Sắt Xuyên Lục Địa của nước Mỹ.
Phi đạn Minuteman hết thời tại South Dakota
Phi đạn Minuteman hết thời tại South Dakota

Không phải tất cả các đài kỷ niệm lớn của Hoa Kỳ tập trung tại thủ đô Washington. Chẳng hạn các nhân viên các cơ quan cũng trông coi những đài kỷ niệm tại Oklahoma, đánh dấu nơi một phần tử khủng bố trong nước cho nổ một tòa nhà liên bang năm 1995 làm 168 người thiệt mạng. Nơi kỷ niệm những người trên chuyến bay số 93 của hãng United, bị thiệt mạng khi các phần tử khủng bố nước ngoài đâm máy bay đó xuống một cách đồng ở Pensylvania vào ngày 11 tháng 9 năm 2001.
Bryce Canyon National Park, Utah
Bryce Canyon National Park, Utah

Nếu bạn muốn tìm một kỷ niệm trên cao theo nghĩa đen thì cơ quan quản lý công viên cũng có một cồn cát ở North Carolina, nơi anh em nhà Wright lần đầu tiên thực hiện chuyến bay năm 1903.
Zion National Park
Zion National Park

Những kho tàng quốc gia này, dĩ nhiên, không thể đem đi bất cứ đâu, nhưng một số người gọi chúng là một trong những mặt hàng xuất khẩu được ưa chuộng nhất.
Manu national park
Manu national park

Những địa điểm lịch sử của Mỹ đã được nhiều người trên thế giới nghe tiếng và đã đem nhiều du khách nước ngoài tới Hoa Kỳ. Vì thế mà tại nhiều nơi, các tập sách giới thiệu những thắng cảnh đó phải in bằng 3 hay 4 thứ tiếng, có khi đến 7 thứ tiếng khác nhau để phát cho du khác.

10 ngôi làng nổi trên khắp thế giới

Làng Ko Panyi, Thái Lan

10 ngôi làng nổi trên khắp thế giới
Ko Panyi là một làng chài ở tỉnh Phang Nga, Thái Lan, nhưng được các ngư dân Indonesia dựng lên. Dân số ngôi làng gồm 200 gia đình và khoảng 1.500 đến 2.000 người dân. Họ là hậu duệ của hai gia đình Hồi giáo di cư từ đảo Java, Indonesia. Ngôi làng có một ngôi trường Hồi giáo dành cho cả học sinh nam và nữ. Mặc dù lượng khách du lịch tăng cao gần đây, nhưng cuộc sống ở ngôi làng Ko Panyi vẫn chủ yếu dựa vào nghề đánh bắt cá, vì du khách chỉ đến đây vào mùa khô. Ngôi làng còn có một sân bóng đá nổi, lấy cảm hứng từ World Cup 1986, khi lũ trẻ lấy các mảnh gỗ và bè đánh cá cũ dựng lên.

Làng nổi Vịnh Hạ Long

10 ngôi làng nổi trên khắp thế giới 1
Tại vịnh Hạ Long, du khách có thể nhìn thấy một ngôi làng với khoảng 600 cư dân được dựng trên nước. Ðịa điểm ấm áp tuyệt vời này là nơi lý tưởng cho các du khách thoát khỏi sự hối hả của đường phố Việt Nam. Ngôi làng là một thế giới nước thực sự, nâng lên hạ xuống theo thủy triều và được che chở bởi các ngọn núi đá vôi xung quanh. Người dân ở đây sống chủ yếu dựa vào biển khơi, vì họ không thể trồng trọt ở hầu hết các đảo đá trong vùng.

Giethoorn, Hòa Lan

10 ngôi làng nổi trên khắp thế giới 2
Giethoorn là một ngôi làng ở tỉnh Overijssel (còn được gọi là Venice của Hòa Lan), với một hệ thống kênh đào dài 7,5km khắp làng. Ngôi làng được phát hiện khoảng năm 1230, khi những người chạy nạn ở vùng Ðịa Trung Hải đến đây và định cư. Tất cả giao thông đều di chuyển trên mặt nước và người dân phải sử dụng một loại mô tô điện để không gây ảnh hưởng đến không gian yên bình trong làng. Nhiều ngôi nhà được xây dựng trên những hòn đảo và người dân chỉ có thể đến nhà nhau bằng những cây cầu. Có khoảng 500 cây cầu gỗ nhỏ bắc qua các con kênh với độ sâu khoảng 1m. Giethoorn hiện tại có khoảng 2620 cư dân.

Làng nổi Uro, Peru

10 ngôi làng nổi trên khắp thế giới 3
Ðảo nổi Uro gồm 42 hòn đảo tự nổi ở hồ Titicaca, Peru. Những hòn đảo tự tạo này được làm từ các loại lau sậy bản địa mọc tại vùng nước nông trong hồ. Người Uro xây những ngôi nhà tạm trên  những hòn đảo đó và thường bị thủy triều tràn vào nhà. Khi đó, cứ 2 tuần người Uro lại lót một lớp sậy mới để giữ hòn đảo vẫn nổi trên nước. Người dân trên các đảo lớn thường sống nhờ vào du lịch và bán quà lưu niệm cho du khách. Trong khi đó, cư dân ở các hòn đảo nhỏ vẫn sống dựa vào cácch truyền thống là đánh bắt cá và bẫy chim.

Ô Trấn, Trung Quốc

10 ngôi làng nổi trên khắp thế giới 4
Ô Trấn là một trong những thị trấn sông nước cổ nổi tiếng nhất Trung Quốc. Nơi đây có những con kênh đi xuyên qua các tuyến phố và con hẻm lát đá. Có diện tích khoảng 71,19 km vuông, Ô Trấn có dân số khoảng 60.000 dân trong đó chỉ có 12.000 là dân thường trú. Ô Trấn có lịch sử 2.000 năm với những cây cầu đá cổ bắc qua con sông thơ mộng, những con đường đá đi giữa các bức tường có phù điêu được chạm trổ đẹp mắt.
 
Kampong Ayer, Brunei

10 ngôi làng nổi trên khắp thế giới 5
Kampong Ayer là một khu vực nằm trong thủ đô Bandar Seri Begawan và nằm sau Vịnh Brunei. Thị trấn này có 39.000 dân, tương đương với 10% tổng dân số Brunei. Tất cả ngôi nhà trong thị trấn đều là nhà sàn trên sông Brunei và nối với nhau bằng những cây cầu. Mặc dù là khu vực nổi trên sông, ngôi làng này có đầy đủ cơ sở vật chất như trường học, bệnh viện, nhà hàng, cửa hiệu, nhà thờ Hồi giáo, trạm xăng và dịch vụ taxi trên sông. Nhìn từ xa, ngôi làng có lịch sử 1.300 năm này trông có vẻ cũ kỹ, nhưng người dân ở đây đều sử dụng tiện nghi hiện đại như điều hòa, truyền hình vệ tinh, Internet...

Chu Trang, Trung Quốc

10 ngôi làng nổi trên khắp thế giới 6
Chu Trang có cảnh quan tuyệt đẹp và nằm cách thành phố Tô Châu, tỉnh Giang Tô chỉ 30km. Thị trấn này có những con kênh chằng chịt, cây cầu cổ và các ngôi nhà được xây dựng trên sông. Với diện tích nửa km vuông, 60% công trình ở Chu Trang được xây dựng từ thời nhà Minh và nhà Thanh. Thị trấn này còn có nền văn hóa truyền thống độc đáo và những ngôi nhà cổ được bảo tồn cẩn thận. Cùng với cảnh quan sông nước đầy màu sắc tuyệt đẹp, Chu Trang nhờ đó được gọi là "Venice của Phương Ðông".

Ganvie, Benin

10 ngôi làng nổi trên khắp thế giới 7
Ganvie còn được gọi với cái tên "Venice của Châu Phi", là một ngôi làng trên hồ Nokoué ở Benin. Với dân số khoảng 20.000 dân, đây có thể là ngôi làng trên hồ lớn nhất ở Châu Phi và là địa điểm thu hút khách du lịch. Ngôi làng Ganvie được người Tofinu xây dựng từ giữa thế kỷ 16-17. Ngoài sinh sống chủ yếu dựa vào nông nghiệp, người dân ở đây còn kiếm sống dựa vào du lịch và ngư nghiệp.

Kay Lar Ywa, Myanmar

10 ngôi làng nổi trên khắp thế giới 8
Kay Lar Ywa là ngôi làng nổi trên hồ Inle. Người dân ở đây là người Intha, một nhánh của nhóm người dân tộc thiểu số Tây Tạng - Miến Ðiện. Họ sống dựa vào việc trồng rau trên những khu vườn nổi gọi là kyun-hmaw. Người Intha dùng cỏ dại, bùn trong hồ Inle kết lại để tạo ra vườn nổi và dùng cọc tre đóng xuống đáy hồ để giữ chúng không bị trôi đi. Thông thường, phải mất 50 năm mới tạo ra một khu vườn dày 1m. Các sản phẩm chủ yếu được trồng trong vườn là cà chua và đậu.

Ðồng Lý, Trung Quốc

10 ngôi làng nổi trên khắp thế giới 9
Ðồng Lý là một thị trấn ở huyện Ngô Giang, ngoại ô thành phố Tô Châu, tỉnh Giang Tô. Ðồng Lý nổi tiếng với những con kênh thơ mộng, cây cầu cổ, nhiều ngôi nhà truyền thống và lưu giữ lại nét đặc trưng của một thị trấn cổ Trung Quốc. Ðồng Lý có tất cả 49 cây cầu đá và nhiều vườn tược, đền chùa cổ. Cảnh quan thi vị và độc đáo ở đây là yếu tố quan trọng thu hút rất nhiều du khách đến khám phá.

Ai dám bảo các Bà là rắc rối?

Thật tình Cỏ May không dám nói các Bà là rắc rối không phải vì có liên hệ đồng phái với Cỏ May, mà vì đó là điều xúc phạm nặng đến các Bà. Một sự phạm thượng (lèse-majesté) không thể tha thứ. Cỏ May nhắc lại vài trường hợp điển hình về tội phạm thượng để hiểu tại sao Cỏ May nói là mình không dám xúc phạm đến các Bà là thiệt tình.
Ai dám bảo các Bà là rắc rối?
Hồi cuối năm rồi, một người Mỹ gốc thái-lan, ông Joe Wichai Commart Gordon, bị Tòa án Bangkok kết án 30 tháng tù vì tội dịch phần tiểu sử cấm của nhà vua. Trước đó, một người đàn ông 61 tuổi đã gởi đi 4 SMS bị xét là xúc phạm đến nhà vua nên bị kết án 20 năm tù ở. Cơ quan Nhân quyền quốc tế can thiệp với lý do nhà vua Thái không có thực quyền và không cai trị quốc gia nhưng đối với xứ Thái, nhà vua là một thứ «nửa trời nửa người» (demi-dieu). Mọi người phải tôn trọng và thờ phượng.

Tội phạm thượng ngày nay ở các nước cộng sản độc tài còn xót lại như Tàu, Bắc hàn, Hà nội, như bôi bác đảng cộng sản và lãnh tụ, bị xử vô cùng nặng nề. Ngày xưa, tội phạm thượng bị chặt đầu. Án tử hình vẫn còn dành cho tội phạm thượng ở các nước hồi giáo khi diển tả lại A-la hay Mohamed tuy người hồi giáo không hề biết Ông A-la hay Mohamed như thế nào, nhưng vẫn kết tội người vẽ lại là vẽ «không đúng, có tính xúc phạm». Trước đây, nhà thơ Salman Rusdhie phải chạy trốn qua Anh để tránh bản án tử hình vi tập «Verset satanique».

Qua những bản án phạm thượng trên đây hãy còn nóng hổi thì chắc chắn Cỏ May không dạy gì mà dám giỡn mặt Nữ Hoàng.

Nhưng ngày nay, các Bà đầm Tây đang rầm rộ xuống đường biểu tình, gởi kiến nghị tới Chính phủ và với nhiều nỗ lực khác nữa để đòi cho bằng được phải chính thức hủy bỏ tiếng CÔ (Mademoiselle) trên các giấy tờ hành chánh và tiếp theo, trong ứng xử xã hội hằng ngày. Nhiều Tổ chức Phụ nữ họp nhau tranh đấu. Chính phủ đã phải lên tiếng «OK» và tiếp theo ban hành chỉ thị hủy bỏ tiếng «CÔ» trên giấy tờ hành chánh. Lý do của các Bà nêu ra là «CÔ» và «BÀ» song hành là chủ tâm phân biệt giới tính, phân biệt đối xử. Tại sao đàn ông chỉ có một tiếng gọi «ÔNG» (Monsieur), không hàm ý đó là người bao nhiêu tuổi, có vợ hay chưa? Tại sao gọi chúng tôi là «BÀ» để chỉ người có chồng? Không phải BÀ, chúng tôi không có chồng được à?

Vậy những phản ứng rầm rộ của các Bà chỉ vì tiếng CÔ và BÀ đã có từ xa xưa nay bỗng trở thành thời sự nóng bỏng đang chi phối nước Pháp trong mùa bầu cử Tổng thống - chắc các bà chọn đúng thời điểm này để mở cuộc tấn công – có thể nói «các Bà rắc rối» được không?

Nổi cơn gió bụi

Ai dám bảo các Bà là rắc rối? 1
Thường khi có một vấn đề của các Bà hay liên quan tới các Bà xảy ra thì không tránh khỏi tốn hao giấy mực trên báo in hay hơi hám và cả nhiều nước bọt trên báo nói. Câu chuyện CÔ hay BÀ hiện nay dĩ nhiên sẽ không là một ngoại lệ. Tình hình sôi nỗi vì có kẻ chống thì phải có người binh. Mà cả hai phe chống và binh đều là các bà cả vì chẳng bao giờ có một ông nào dám cả gan nhảy vào cho dù có mình đồng da sắt đi nữa. Nhưng phe binh, tức muốn giữ lại nguyên trạng, theo cái hiểu thông thường CÔ dành để chỉ cô gái chưa có chồng và còn trẻ, Bà dành riêng cho người phụ nữ có chồng và có tuổi. Nhưng phe này lại yếu thế vì phân chia làm nhiều nhóm trong lúc phe chống lại đoàn kết để thành công. Mà họ đã thành công thiệt.

Lập luận của họ rất biện chứng «thật quái gở khi giữ CÔ trên giấy tờ hành chánh vì nó thật sự  không mang một ý nghĩa gì hết. Một phụ nữ sống chung với một người đàn ông từ hai mươi năm nay và đã có chung với nhau 3 con mà vẫn gọi là CÔ trên giấy tờ được à? Vậy đâu là ý nghĩa như được hiểu về tiếng CÔ?

Nay bỏ đi tiếng CÔ có đúng không? Có hay hơn không? Có trái với luật pháp hay không?».

Một phụ nữ khác phân trần thêm «CÔ hay BÀ không phải là vần đề trọng đại như quyền phá thai hay quyền bầu cử. Tôi muốn nói ra đây, ở thế kỷ 21 này, là tôi không muốn ai hỏi tôi có chồng hay không khi tôi làm một giấy tờ hành chánh thông thường. Trước hết, vì đây là một vấn đề hoàn toàn riêng tư không nên ghi vào giấy tờ của tôi. Ngày nay, hôn nhơn không còn là một định chế phải tuyệt đối tôn trọng như trước đây. Mục tiêu của đời tôi không phải chỉ vì cái anh chàng đó mà bắt tôi phải là Bà hay Cô».

Phe binh vực duy trì tiếng CÔ cho rằng «đàn ông cũng muốn được mọi người gọi là Cậu, là Anh cho thấy thanh niên hơn là Ông vì Ông hàm ý người có tuổi rồi. Cứng rồi. Người phụ nữ không chồng, còn trẻ, ai cũng muốn mọi người gọi mình là Cô. Để còn có kẻ ngắm nghé chớ. Gọi là Bà thì kể như cuộc đời đã khóa sổ rồi. Còn mong đợi gì được nữa. Chẳng những với những người trẻ, mà cả nhiều người tuổi năm mươi vẫn còn muốn khai trên giấy tờ là Cô và, trong quan hệ xã hội, muốn mọi người gọi mình là CÔ. Quan điểm này rất chánh đáng nên phải được tôn trọng». Trên thực tế, không thiếu những bà đã già khú đế, không có chồng, luôn luôn muốn mọi người phải gọi mình bằng CÔ. Nếu có ai vì thấy tuổi tác mà gọi bằng BÀ với sự kính trọng thì sẽ không tránh khỏi làm cho mặt mày bà sưng cợm lên.

Trong phe muốn bảo vệ địa vị Cô, Bà Olivia Cottan, Chủ tịch «Tiếng nói Phụ nữ», với thái độ ôn hòa hơn, cho rằng tiếng xưng hô Cô không có gì làm cho bà thấy khó chịu vì Cô/Bà không phải là vấn đề ưu tiên thật sự của người phụ nữ ngày nay. Theo kết quả thăm dò dư luận, chỉ có 5 % phụ nữ thật sự quan tâm tới vấn đề nên chọn Cô hay Bà, còn lại 85 % thì quan tâm tói sự bình đẳng giữa nam/nữ, như bình đẳng về quyền lợi xã hội, về lương bổng, là những điều đang  cần phải tranh đấu thắng lợi.

Cô và Bà

Ai dám bảo các Bà là rắc rối? 2
Cách dùng Cô hay Bà từ xưa nay không do một qui định chính thức nào hết cả. Từ trước kia khá lâu, vấn đề Cô/Bà đã được các bà đặt ra rồi. Năm 1972, Ông René Pleven, Tổng trưởng Tư pháp, có nhắc lại cái khung trên giấy tở hành chánh dành để ghi giới tính Cô hay Bà không có giá trị cưỡng hành vì không được chính thức qui định. Năm 1967 và năm 1974, có 2 qui định nói rõ tiếng BÀ được đặt ra trước tiếng Ông trên các văn kiện hành chánh chớ không phải tiếng CÔ. Sau đó, thêm một lần nữa, Bà Yvette Roudy, Bộ trưởng Nữ quyền năm 1983 dưới thời Thủ tướng Xã hội Pierre Mauroy của T.T. Mitterrand, đã chỉ trích mạnh cái khung dành cho Cô để khai giới tính biểu hiện một thái độ rõ ràng phân biệt đối xử.

Vậy xưa nay, người ta có quen gọi Cô hay Bà chỉ vì tập quán xã hội mà thôi. Hoặc vì nịnh đầm hay vì làm dáng? Chớ hoàn toàn không vì định chế.

Nay phải chăng vì thấy các bà họp nhau lại và nỗi tam bành nên Thủ tướng Fillon đã vội ra chỉ thị tái xác nhận từ nay tiếng CÔ sẽ không còn được xử dụng trên các văn kiện hành chánh nữa.  Thật ra, vấn đề này, về mặt chính thức, Chính phủ đã nhiều lần xác nhận nó không có giá trị pháp lý. Ông còn nói rõ thêm, như để làm cho các bà thỏa mản hơn, những cái ô dành ghi «tên con gái», tức «nhủ danh» theo người việt ta, «tên vợ» và «cô», cả ba sẽ biến mất.

Thủ tướng Fillon nhấn mạnh nay chỉ thị này có giá trị xác nhận lại sự hủy bỏ cách dùng Cô/Bà đúng theo luật lệ hiện hành. Cô được thay thế bằng Bà, một tiếng duy nhứt chỉ giới tính có giá trị như Ông đối với nam giới để không vì chế độ hôn nhơn mà đàn ông chiếm ưu thế. Tên chồng, tên vợ không nói lên tình trạng gia đình. Tuy nhiên, trong trường hợp ly dị, người vợ có thể giữ tên chồng cũ với sự ưng thuận của ông này. Chính phủ sẽ phát hàng giấy tờ hành chánh theo qui định mới này khi số giấy tờ cũ được tiêu thụ hết.

Tới đây, nhìn lại, chúng ta thấy các bà ra sức tranh đấu cho một vấn đề đã được chính thức giải quyết từ lâu rồi. Về phía Chính phủ, khi thấy các bà la ó, vội làm mọi cách để các bà đừng la nữa mặc dầu phải lập lại những điều mình đã ban hành . Cả hai bên đều cùng nhau xô cái cửa đã mở sẳn mà không ai chịu bước vào ! Lẽ ra đối tượng của các bà nhằm là tập quán xã hội mà các bà phải tranh đấu để thay đổi phù hợp theo quan điểm của các bà ngày nay.

Vậy nếu bảo các Bà là rắc rối, nghĩ ra cũng được lắm chớ, phải không ạ?

Có phải các Bà xưa nay thường kiếm chuyện?

Ai dám bảo các Bà là rắc rối? 3
Cô hay Bà là tiếng quen dùng trong giao tiếp biểu hiện lễ phép, lịch sự để nói chuyện với một phụ nữ cũng như khi nói chuyện vói người đàn ông, người ta dùng tiếng Ông vậy.

Nó mang ý nghĩa tùy theo cách và trường hợp xử dụng trước người đối thoại. Và nó cũng đã thay đổi theo thời gian. Ý nghĩa biểu hiện nếp sống văn minh, sự lịch sự của thời xưa, ngày nay không còn lưu hành trong xã hội Pháp nữa.

Theo tập quán phổ thông, tiếng Cô trước đây được dùng khi nói chuyện hay chỉ một phụ nữ chưa có chồng hay còn trẻ tuổi. Nhưng xử dụng cũng phải tùy theo hoàn cảnh người dùng. Nhưng các cơ quan hành chánh hay thương mại lại để tự do cho người phụ nữ chọn Cô hay Bà ghi trước tên của mình để nhận giấy tờ gởi tới. Trong đời sống thực tế, hai tiếng Cô/Bà tự nhiên bắt buộc người ta phải chọn lựa. Tính phức tạp khi phải xưng hô Cô hay Bà cho đúng phép, cho phù hợp với đối tượng, đã làm cho nhà văn lớn của Pháp, Marcel Proust, phải một lần than trời «Không biết phải gọi đây là Cô hay Bà ; điều này đã làm cho tôi đỏ mặt. Nhưng nếu gọi nhau bằng tên có phải đã tránh được sự lúng túng hay không?».

Phép xã giao đòi hỏi phải dùng Cô hay Bà cho đúng người, đúng trường hợp, nhưng lại không có một chuẩn mực nào rõ ràng.

Văn thư Chính phủ năm 1983 phê bình tiếng Ông dành cho nam giới không ổn vì khi gọi Ông, người nói chuyện không biết rõ tuổi tác và hộ tịch người đối thoại mà mình đang gọi là Ông. Như vậy không khác nào đưa hành chánh phụ thuộc theo sự chọn lựa của đương sự. Tương tự như vậy, tiếng Bà cũng dùng không đúng. Thế mà nổi lên được Phong trào Phụ nữ đang phát động đòi hỏi thay thế tiếng Cô bằng tiếng Bà duy nhứt trên giấy tờ hành chánh. Các bà còn đi xa hơn, như thừa thắng xông lên, đòi hỏi trong ngôn ngữ quan hệ xã hội, bỏ luôn tiếng «Con gái», chỉ giữ lại một tiếng «Đàn bà» chỉ chung cho nữ giới.

Như hưởng ứng tiếng gọi của Phong trào Phụ nữ, năm  nay 2012, Thành phố Cesson-Sévigné đã tự bỏ trước cái ô dành ghi tiếng Cô trên các giấy tờ hành chánh của Thị xã.

Cô ơi, để biết một chút về Cô

Ai dám bảo các Bà là rắc rối? 4
Ở Québec, Canada, tiếng pháp và vài tập quán gốc Pháp thời xa xưa còn giữ lại, tiếng Cô được dùng chỉ các cô gái. Cô là Mademoiselle của tiếng pháp. Mà Mademoiselle = Ma-demoiselle do tiếng la-tinh bình dân «domnicella» có nghĩa là «seigneur», chỉ sự kính trọng.

Thời Trung cổ, tiếng Cô dùng để chỉ cô gái và phụ nữ thuộc giới quí tộc mà chồng chưa được tước Hiệp sĩ. Cách gọi này không phụ thuộc chế độ hôn nhơn. Còn nam thanh niên được gọi là Damoiseau = Cậu, Công tử, chớ không phải Ông (Monsieur) như sau này. Đến thế kỷ 18, những tiếng Mon-sieur, rút gọn chữ Monseigneur, Madame, Damoiseau và Mademoiselle trở thành cách gọi biểu lộ sự kính trọng, giới thiệu địa vị xã hội như giới quí tộc, lớp quyền uy cai trị, đối nghịch lại cách giao tế phổ thông dành riêng cho từng lớp thứ dân như «Mon-homme hay Bonhomme (Chú mày), Ma-femme hay Bonnefemme (Mụ này, Chị này), Mon-garçon, Ma-fille (Thằng nhỏ, Con nhỏ)».

Đặc biệt, tiếng Cô (Mademoiselle) còn là tiếng gọi riêng trong hoàng gia dành cho con gái  của anh cả của Vua, ông anh cả được gọi là Ông (Monsieur). Công chúa Anne-Marie dOrléans được gọi là Grande Mademoiselle (Cô Lớn). Tiếng Madame (Bà) chỉ những phụ nữ trong hoàng gia không chức tước hoặc không có chồng. Như các bà chị của vua Louis XVI hoặc Henriette dAngleterre.

Ngày nay, năm 1974, một chỉ thị Chính phủ cho phép chính thức gọi phái nữ trên 21 tuổi bằng Bà (Madame). Năm 1980, cách dùng tiếng Bà có chút thay đổi về nội dung vì Bà để chỉ những phụ nữ có địa vị xã hội cao, như cấp lãnh đạo trong Chính phủ hoặc xí nghiệp lớn. Trái lại, tiếng Cô (Mademoiselle) được dùng rât phổ thông chỉ các phụ nữ thuộc giới lao động như các Cô bán hàng, làm việc nhà, giữ trẻ, … mặc dầu họ có chồng hoặc lớn tuổi.

Tiếng Cô còn dùng đặc biệt từ thế kỳ thứ XVII trong giới nghệ sĩ để gọi các nữ nghệ sĩ, không hệ ở tuổi tác hay có chồng chưa. Ở Việt nam, người ta vẫn gọi các nữ nghệ sĩ bằng Cô như Cô Phùng Há, Cô Năm Phỉ mặc dầu các Cô này có tuổi bằng bà cố nội của nhiều người gọi.

Ở Pháp, áp dụng chỉ thị Chính phủ, từ năm 2003, tiếng Cô được thay thế đồng loạt bằng Bà (Madame) trong máy vi tính nên bằng cấp của nữ sinh viên, mấy tuổi, mặc kệ, có chồng hay chưa, cũng mặc kệ, đều ghi giống nhau là Bà (Madame) trước tên họ.

Xưa nay, Pháp vẫn thường đi trễ hơn các nước láng giềng rất nhiều. Trong việc hủy bỏ tiếng Cô, chỉ giữ lại tiếng Bà duy nhứt trên giấy tờ hành chánh, các nước nói tiếng anh và tiếng đức đã thực hiện từ nhiều chục năm trước. Nay trước áp lực của Phong trào Phụ nữ, Thủ tướng Chính phủ Pháp đã phải nhắc lại các chỉ thị hành chánh để thực thi cụ thể là từ nay chỉ có Bà chớ không còn Cô nữa.

Trong trường hợp này, nếu có ai nói Chính phủ Pháp sợ các Bà, tức các Ông sợ các Bà, cũng đúng  thôi.

Nhà phân tâm học người Pháp nỗi tiếng, Giáo sư Jean Cournut, trong tác phẩm «Tại sao đàn ông sợ đàn bà» (Pourquoi les hommes ont peur des femmes, Presses Universitaires de France, 2006, Paris) giải thích lý do sự sợ hãi đàn bà của các ông Tây. Theo ông, Adam xưa nay sống một mình. Bổng một hôm, Adam cảm thấy trong cuộc sống hạnh phúc này lại như thiếu một cái gì để cho hạnh phúc đang có vươn lên tầm cao hơn. Adam bèn đem chuyện riêng tư thầm kín và còn mơ hồ này nói với Chúa trời. Nhưng Chúa Trời hiểu ngay và liền ban cho Adam một người kể từ nay hiện diện bên cạnh Adam.

Quả thật Adam thấy hạnh phúc của mình có biến chuyển. Nhưng ngày qua, trong sự sống chung, Adam nhận thấy mình như bị chi phối nhiều mặt. Adam không còn như Adam trước đây. Ông bắt đầu thấy sợ.

Ông tìm hiểu cái sợ đó và tại sao sợ. Ông giác ngộ cái sợ do người đó có cái mà ông không có. Ông bị chi phối mà ông không thể dứt để quay trở về nguyên trạng trước kia. Ông bắt đầu đau khổ vì sợ mất cái mà ông không có. Biết được nhờ Chúa Trời khai thị. Phải chăng đây là cái sợ tổ tông?

BM

Những cây cảnh trong nhà chứa chất độc

Việc trồng vài cây cảnh nhỏ trong nhà hoặc nơi làm việc là sở thích của nhiều người. Tuy nhiên, các nhà sinh học cảnh báo trong số đó có nhiều loại cây chứa độc tố gây chết người nếu ăn phải.

1. Trúc đào

Những cây cảnh trong nhà chứa chất độc
Tên khoa học là Nerium oleander. Toàn thân Trúc đào đều có chất cực độc Oleandrin, Neriin. Người ta có thể bị ngộ độc do chạm vào cây hoặc nuốt phải. Nhẹ thì gây buồn nôn, ói mửa, tiêu chảy, rối loạn nhịp tim, nặng thì có thể mất kiểm soát cơ thể, hôn mê. Nếu không chữa trị kịp thời sẽ dẫn đến tử vong.

Việc phơi khô hoặc nấu chín cũng không làm mất tính độc của loài thực vật này. Không trồng trúc đào ở cạnh nguồn nước (giếng ăn, bể nước...) vì lá, hoa trúc đào rụng xuống làm nhiễm độc nước. Trên thế giới đã ghi nhận nhiều trường hợp bệnh nhi bị ngộ độc do mủ hoa cây trúc đào.
Hiện nay, trúc đào đang được trồng rất nhiều ở trên các tuyến phố, vườn hoa, nơi công cộng.

2. Thơm ổi

Những cây cảnh trong nhà chứa chất độc 1
Tên khoa học là Lantana spp. Quả có chất độc Lantanin alkaloid Hoặc lantadene A gây bỏng rát đường ruột, giãn cơ, rối loạn tuần hoàn máu và có thể dẫn đến tử vong.

3. Ngoắt nghẻo

Những cây cảnh trong nhà chứa chất độc 2
Tên khoa học là Gloriosa superba. Củ và hạt cây có chất kịch độc Colchicine và một số alkaloid khác mà nếu ăn vào sẽ gây tê lưỡi, làm cho cơ thể mất cảm giác, nặng thì hôn mê và nếu không chữa trị kịp thời sẽ dẫn đến tử vong.

4. Cà độc dược, một số loại cà kiểng, hoa Lưu ly

Những cây cảnh trong nhà chứa chất độc 3
Tên khoa học là Datura metel, thuộc họ cà Solanaceae. Tiếp xúc qua da với bất kì vị trí nào trên cây đều có thể gây nổi mẩn đỏ, ngứa, chóng mặt, nhức đầu, thấy ảo giác, hôn mê và có thể gây mù mắt hoặc tử vong.

Cũng chính nhờ độc chất có trong hoa lá thân cây, mà cà độc dược còn được dùng làm thuốc, nếu dùng với liều lượng, có thể chữa ho hen, say sóng, trị mụn nhọt.

5. Đỗ Quyên

Những cây cảnh trong nhà chứa chất độc 4
Tên khoa học là Rhododendron occidentale. Tất cả các bộ phận của cây đều có chất độc Andromedotoxin và Arbutin glucoside. Người bị ngộ độc do loại cây này thường có triệu chứng buồn nôn, chảy nước dãi, ói mửa, uể oải, chóng mặt, khó thở, mất cân bằng. Một lượng 100 đến 225 gram lá Đỗ Quyên đủ để gây ngộ độc nặng cho trẻ em 25 kg.

6. Thiên điểu

Những cây cảnh trong nhà chứa chất độc 5
Tên khoa học là Strelitzia reginae. Hoa và hạt của cây có các chất gây ngộ độc đường ruột. Tiếp xúc hoặc ăn hoa, hạt sẽ khiến buồn nôn, tiêu chảy, chóng mặt.

7. Môn kiểng

Những cây cảnh trong nhà chứa chất độc 6
Tên khoa học là Caladium hortulanum. Tất cả các bộ phận của cây đều có chất độc Calcium oxalate và Asparagine Khi ăn phải sẽ dẫn đến nguy cơ bị bỏng, ngứa rát vùng miệng, niêm mạc ruột.

8. Hoa loa kèn Arum_Ý lan

Những cây cảnh trong nhà chứa chất độc 7
Tên khoa học là Zantedeschia aethiopica. Lá và củ cây đều có chất độc đường ruột Calcium oxalate. Khi ăn phải loại thực vật này có thể bị ói mửa, bỏng rát bề mặt niêm mạc.

9. Xương rồng bát tiên

Những cây cảnh trong nhà chứa chất độc 8
Tên khoa học là Euphorbia milii splendens. Nhựa cây gây bỏng rát da khi tiếp xúc.

10. Anh Thảo

Những cây cảnh trong nhà chứa chất độc 9
Tên khoa học là Cyclamen persicum. Củ cây có chất độc Alkaloids gây khó tiêu, tiêu chảy, ói mửa nếu ăn phải.

11. Chuỗi ngọc

Những cây cảnh trong nhà chứa chất độc 10
Tên khoa học là Sedum morganianum: Tất cả các bộ phận có chất Glucosides gây mệt mỏi, khó thở, tiêu chảy nếu ăn phải.

12. Môn lá lớn

Những cây cảnh trong nhà chứa chất độc 11
Tên khoa học là Colocasia spp Tất cả các bộ phận trên cây đều chứa chất Calcium oxalate Asparagine gây ngứa và bỏng rát cổ họng, tiêu chảy nếu ăn phải.

13. Hồng môn

Những cây cảnh trong nhà chứa chất độc 12
Tên khoa học là Anthurium spp. Tất cả các bộ phận của cây đều có độc tố Calcium oxalate và Asparagine Việc ăn phải loại thực vật này có thể gây bỏng rát vùng họng, dạ dày và ruột.

14. Dạ lan (tên khoa học là Hyacinth orientalis)

Những cây cảnh trong nhà chứa chất độc 13
Củ Dạ Lan có độc tố Alkaloid gây vọp bẻ, đầy bụng, buồn nôn, tiêu chảy nếu ăn phải.

15. Cẩm tú cầu

Những cây cảnh trong nhà chứa chất độc 14
Tên khoa học là Hydrangea macrophylla. Lá và củ cây có chất Hydragin-cyanogenic glycoside gây tiêu chảy, ói mửa, thở gấp.

16. Xương rồng kiểng

Những cây cảnh trong nhà chứa chất độc 15
Tên khoa học là Euphorbia trigona. Nhựa cây Có thể gây bỏng da và mắt nếu tiếp xúc, gây tê cứng lưỡi và miệng, nôn mửa nếu ăn phải.

17. Thủy tiên

Những cây cảnh trong nhà chứa chất độc 16
Tên khoa học là Narcissus spp. Củ của cây có chất Alkaloids gây chóng mặt, buồn nôn, tiêu chảy, run rẩy toàn thân, hôn mê, có thể dẫn đến tử vong khi ăn phải.

18. Một số loại trầu (Trầu bà, Trầu ông,...)

Những cây cảnh trong nhà chứa chất độc 17
Có tên khoa học là Philodendron spp. Lá và thân cây có chất độc Calcium oxalate gây tiêu chảy, buồn nôn, bỏng rát niêm mạc miệng khi ăn phải.

19. Tulip

Những cây cảnh trong nhà chứa chất độc 18
Tên khoa học là Tulipa spp. Củ cây có chất Tulipene, ăn phải sẽ gây chóng mặt, buồn nôn.

20. Lục bình

Những cây cảnh trong nhà chứa chất độc 19
Tên khoa học là Eichhornia crassipes. Tất cả các bộ phận của cây đều có độc gây chứng ăn không tiêu, ói mửa trên chó, mèo và một số vật nuôi khác khi ăn phải.

21. Huệ Lili

Những cây cảnh trong nhà chứa chất độc 20
Tên khoa học là Hippeastrum puniceum. Củ cây có chất độc Lycorine gây tiêu chảy, buồn nôn, ói mửa khi ăn phải. Nhựa cây có thể gây nôn mửa nếu ăn phải. Tránh tiếp xúc trực tiếp với da vì có thể gây bỏng rát, ngứa...

22. Ngô đồng

Những cây cảnh trong nhà chứa chất độc 21
Tên khoa học là Jatropha podagrica. Toàn thân cây, đặc biệt là củ và hạt có chứa chất độc Curcin gây chóng mặt và buồn nôn nếu ăn phải.

BM